Ceza yargılamasında süreler kısa, sonuçlar ağırdır. Şüpheli, sanık veya mağdur olarak sürecin her aşamasında yanınızda bulunur, haklarınızın eksiksiz kullanılmasını sağlarız.
Kapsam
- Soruşturma aşamasında ifade ve sorguda müdafilik
- Kovuşturma aşamasında sanık müdafiliği
- Mağdur ve katılan vekilliği
- Tutuklamaya ve adli kontrole itiraz
- İstinaf, temyiz ve Anayasa Mahkemesi bireysel başvuru
Ceza yargılamasında avukatın rolü
Ceza yargılaması, devletin bir suç şüphesini araştırdığı soruşturma ile mahkemenin bu şüpheyi yargıladığı kovuşturma aşamalarından oluşur. Şüpheli ya da sanık için müdafi; mağdur için ise vekil, kişinin haklarını bu iki aşamanın her adımında kullanabilmesini sağlar.
Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 149. maddesi uyarınca şüpheli ve sanık, soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafinin yardımından yararlanabilir. Gözaltındaki kişinin müdafi ile görüşme hakkı ise kural olarak kısıtlanamaz.
Soruşturma aşaması
Soruşturma çoğu zaman bir ifade çağrısı ya da gözaltı ile başlar. Bu aşamada verilen ifade, dosyanın geri kalanını doğrudan etkiler. Susma hakkı, delillerin toplanmasını isteme hakkı ve gözaltı süresine ilişkin kurallar, ilk saatlerden itibaren dikkatle takip edilmelidir.
Bireysel suçlarda gözaltı süresi yakalama anından itibaren yirmi dört saati geçemez; toplu suçlarda bu süre Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle uzatılabilir. Tutuklama ve adli kontrol kararlarına karşı itiraz yolu açıktır.
Kovuşturma ve kanun yolları
İddianamenin kabulüyle başlayan kovuşturma aşamasında delillerin tartışılması, tanıkların dinlenmesi ve savunmanın hazırlanması belirleyicidir. Karar verildikten sonra istinaf ve temyiz kanun yollarına başvurulabilir; bu başvurular kanunda öngörülen kısa süreler içinde yapılmalıdır.
Kanun yollarının tükenmesinden sonra, Anayasa ile güvence altına alınan bir hakkın ihlal edildiği düşünülüyorsa Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru yapılabilir. Başvuru süresi, kesin kararın öğrenilmesinden itibaren otuz gündür.
Sık sorulan sorular
İfadeye çağrıldım, avukatla gitmek zorunda mıyım?
Zorunlu değildir; ancak ifade, ceza dosyasının temel belgelerinden biridir. Müdafi, ifade sırasında hazır bulunabilir ve şüphelinin haklarının kullanılmasına yardımcı olur. Bu hak, ifade öncesinde ve sırasında her zaman kullanılabilir.
Gözaltı süresi ne kadardır?
Bireysel suçlarda gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilme için zorunlu süre hariç, yakalama anından itibaren yirmi dört saattir. Toplu suçlarda bu süre, Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle sınırlı olarak uzatılabilir.
Şikâyete bağlı suçlarda şikâyet süresi nedir?
Türk Ceza Kanunu’nun 73. maddesine göre şikâyete bağlı suçlarda, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde şikâyette bulunulmalıdır. Bu süre geçirilirse soruşturma yapılamaz.
Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru ne zaman yapılabilir?
Olağan kanun yolları tüketildikten sonra, kesin kararın öğrenilmesinden itibaren otuz gün içinde yapılabilir. Başvuruda, Anayasa’da güvence altına alınan ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki bir hakkın ihlal edildiğinin ileri sürülmesi gerekir.
Yazılar genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için mutlaka bir avukata danışın.